Que garda o Cornide?

18 resultados

• Conmemoración do 50 aniversario do Urquiola

  

  Ou 12 de maio de 1976 tivo lugar unha catástrofe de amplo impacto ambiental provocada polo petroleiro Urquiola. Ou barco fora construído en en Sestao (Biscaia) 1973 e transportaba 107.000 toneladas de cru desde Arabia Saudita á refinería dá Coruña. Cando enfilaba a entrada dá ría coruñesa, ou casco do buque chocou cunhas agullas rochosas do fondo do mar que non estaban ben indicadas nas cartas marítimas.

  Tras ou primeiro impacto, puxéronse en marcha as bombas para trasegar ou combustible do tanque danado e detivéronse as máquinas. Pouco despois, ou capitán do Urquiola recibiu a orde de saír inmediatamente pola mesma canle por onde entrase, manobra na que encallou definitivamente. Está probado que ou petroleiro tocou as dúas veces nas mesmas pedras do fondo dá baía derramando unhas 100.000 toneladas de cru que se estenderon por toda a costa coruñesa, ademais de provocar unha intensa nube tóxica resultante dous incendios. Aínda sen ter unha cuantificación exacta, ou impacto económico para a pesca e ou marisqueo dá zona foi moi elevado, tardándose anos en recuperarse.

  Para lembrar esta catástrofe e tamén para reflexionar sobre ou que significan accidentes deste tipo, ou Instituto «José Cornide» organizou unha exposición na rúa Compostela dá Coruña -inaugurada cando se cumprían exactamente 50 anos daquela catástrofe- na que se recollen vos principais verteduras que afectaron á costa galega entre 1917 e 2002 e que provocaron mareas negras e contaminantes.

• O Instituto Cornide, pioneiro na reivindicación da obra de Marcial do Adalid

  

  En 1966, a través dun artigo de Rodrigo A. de Santiago, publicado noºn . 2 da revista que edita o Instituto «José Cornide» de Estudos Coruñeses, este músico e compositor vasco, pero asentado en Coruña durante décadas, reivindicaba a figura de e Marcial del Adalid animaba a que se divulgase a través de actos en colaboración con diversas institucións existentes na época. Centraba a súa atención, neste caso concreto, en analizar e valorar a obra de Adalid para piano, destacando a súa valiosa achega á música no panorama español do romanticismo tardío.

  E continuando nesta liña de posta en valor e divulgación da obra de quen foi un dos máis destacados compositores galegos do sivlo XIX, este ano 2026, conmemorando o 200 aniversario do nacemento do compositor coruñes Marcial do Adalid, o Instituto «José Cornide» vén de organizar un concerto no que se interpretaron varios dos seus motetes con órgano e masa coral. Cumprimos así, dalgunha maneira, co desexo formulado hai 60 anos por Rodrigo A. de Santiago, un dos primeiros membros numerarios deste Instituto, a través da interpretación dunha parte da obra deste insigne compositor coruñés.

• Domingo Quiroga Ríos e Industrias Pesqueiras

  

  Dentro do vasto legado documental de Domingo Quiroga Ríos, destaca polo seu valor histórico e técnico a colección «Industrias Pesqueiras». Como subscritor histórico desta publicación -líder en España- e colaborador habitual, Quiroga non só preservou os seus exemplares, senón que deixou neles a súa propia pegada a través de numerosos estudos e informes especializados. Este arquivo converteuse, por tanto, nunha fonte imprescindible para comprender a evolución do sector pesqueiro.

  Fundada en Vigo en 1927 por iniciativa da Asociación Xeral de Industrias Pesqueiras e a proposta do seu presidente, José Barreiras Massó, a revista naceu co obxectivo de ser un referente técnico e o órgano oficial da Asociación. Baixo a dirección de Fernando de Miguel Rodríguez, os seus primeiros números contaron con ilustracións de artistas da talla de Castelao e Maside. Grazas á súa calidade, a publicación mantívose ata a actualidade, consolidándose como unha consulta esencial para os estudiosos da historia da pesca en Galicia.

• O reflexo da primavera: os narcisos de Seoane

  

  Os narcisos son as plantas que vemos florecer nos bosques e prados húmidos entre os meses de marzo e abril. As súas fermosas flores anuncian a promesa da primavera e a tregua do tempo, algo especialmente desexado neste 2026, no que as choivas e os ventos foron continuados.

  O xénero Narcissus está formado por plantas bulbosas perennes da familia Amarylidaceae. A súa beleza fixo que, desde tempos moi antigos, foses cultivadas e apreciadas como plantas ornamentais.

  O nome procede do grego narkissos, en alusión ás propiedades narcóticas que se lle atribuían á planta. Pola súa forma e polo seu simbolismo, tamén se relaciona co coñecido mito de Narciso, o mozo da mitoloxía grega que quedou fascinado coa súa spropia imaxe reflectida na auga.

  O naturalista galego Víctor López Seoane demostrou un gran interese por estas plantas. Ao longo da súa vida xuntou, coleccionou e intercambiou diferentes especies, aínda que finalmente non chegou a publicar un traballo específico sobre o tema. Por iso, entre os seus documentos consérvanse numerosas notas e debuxos dedicados aos narcisos, aguno dos cales presentamos agora como unha pequena contribución á divulgación da súa obra científica.

• Una dedicatoria de Ernst Haeckel, el campeón del darwinismo en Europa

  

  Na biblioteca científica de Seoane, custodiada no Instituto «José Cornide» de Estudos Coruñeses, figura o folleto do sobranceiro científico alemán de Ernst Haeckel (Postdam, 1834-Jena, 1919) que leva por título Die Perigenesis der Plastidule oder die Wellenzengung der Lebenstheilchen (A perixénese dos plastídulos ou a formación de ondas das partículas vitais), editada en Berlín  en 1876 por Georg Reimer. A «perixénese dos plastídulos» foi unha teoría da herdanza que postulaba que os «plastidulos» (moléculas do protoplasma celular) transmiten a información xenética. 

  O folleto leva a seguinte dedicatoria:

  Herr

  Victor Lopez Seoane

  (La Corogne, Espagne)

  hochachtungsvoll (saúdao atentamente)

  Ernst Haeckel

  Probablemente era a resposta a unha carta que Víctor López Seoane remitiu ao seu colega o 20 de maio de 1877, coa que lle enviaba un exemplar dunha publicación súa, a Reseña de la Historia Natural de Galicia, sinalando que era  como «tributo de profundo respecto a un sabio  que admiro con entusiasmo».

  Documentos:

  Artículo sobre la conexión VLS - EH (275 KB)