Día 1 - Musicoterapia

A música como ferramenta de comunicación, regulación e inclusión.

Obxectivos específicos

• Coñecer os fundamentos básicos da musicoterapia e as súas posibilidades no ámbito educativo.
• Explorar o potencial da música para favorecer a comunicación, a expresión emocional, a atención e a regulación.
• Proporcionar recursos musicais sinxelos que poidan ser utilizados por profesionais sen formación musical específica.
• Adaptar actividades musicais ás diferentes necesidades e capacidades do alumnado.
• Deseñar propostas inclusivas nas que poida participar simultaneamente alumnado con NEAE e alumnado neurotípico.

Contidos

1. Que é e que non é a musicoterapia.
2. Música, emoción e desenvolvemento.
3. O son, o ritmo e o movemento como ferramentas de comunicación.
4. Música e regulación emocional.
5. Música para favorecer atención, anticipación e estruturación.
6. Cancións e xogos musicais inclusivos.
7. Improvisación musical e expresión.
8. Adaptación de instrumentos, materiais e actividades.
9. Deseño de recursos para diferentes perfís de necesidades educativas.

Parte práctica

• Percusión corporal e xogos rítmicos.
• Creación dunha "paisaxe sonora" da aula.
• Cancións para rutinas, transicións e anticipación.
• Actividades de regulación mediante ritmo, respiración e movemento.
• Improvisación musical grupal.
• Creación dun recurso musical inclusivo aplicable á propia aula.

Produto final do día

Cada participante elaborará un pequeno "kit musical inclusivo" con actividades para comunicación, regulación emocional, cohesión grupal e participación.

Día 2 - Arteterapia

Crear para expresar: a linguaxe artística como vía de comunicación e inclusión

Obxectivos específicos

• Achegarse aos fundamentos da arteterapia e á súa aplicación en contextos educativos.
• Comprender a creación artística como medio de expresión máis aló da linguaxe verbal.
• Utilizar diferentes técnicas plásticas para facilitar a expresión emocional e a comunicación.
• Deseñar actividades abertas, evitando a excesiva orientación cara ao resultado estético.
• Favorecer a participación de todo o alumnado mediante materiais e propostas accesibles.

Contidos

1. Introdución á arteterapia: conceptos e posibilidades educativas.
2. A creación artística como proceso de comunicación.
3. Expresión emocional a través da cor, a forma e a textura.
4. O debuxo e a creación espontánea.
5. Colaxe, modelado, pintura e técnicas mixtas.
6. Arte e autoestima.
7. Creación artística e identidade.
8. Propostas sensoriais e multisensoriais.
9. Adaptación de materiais e actividades para alumnado con diferentes necesidades.
10. O proceso fronte ao resultado: eliminar xuízos e favorecer a expresión.

Parte práctica

• Actividades de expresión emocional mediante cores e formas.
• "O mapa das emocións".
• Creación artística colectiva.
• Colaxe de identidade e pertenza.
• Traballo con texturas e materiais diversos.
• Creación dun espazo artístico seguro dentro da aula.
• Deseño dunha actividade plástica inclusiva a partir dun caso práctico.

Produto final do día

Elaboración dun "banco de propostas artísticas inclusivas" organizado por obxectivos: expresión emocional, comunicación, relación social, autoestima, regulación e cohesión grupal.

Día 3 - Dramaterapia

O corpo, o xogo e o teatro para construír relación, comunicación e inclusión.

Obxectivos específicos

• Coñecer os principios básicos da dramaterapia e as súas aplicacións educativas.
• Utilizar o corpo, o xogo dramático e a representación como ferramentas de aprendizaxe.
• Favorecer habilidades sociais, comunicación e expresión emocional.
• Traballar situacións cotiás da aula mediante técnicas de dramatización.
• Desenvolver propostas que permitan diferentes niveis de participación.
• Empregar o xogo dramático para previr conflitos e favorecer a convivencia.

Contidos

1. Introdución á dramaterapia e ás técnicas dramáticas.
2. Corpo, presenza e comunicación non verbal.
3. O xogo simbólico e o xogo dramático.
4. Improvisación e espontaneidade.
5. Personaxes, roles e perspectivas.
6. Dramatización de emocións.
7. Teatro e habilidades sociais.
8. Resolución de conflitos mediante role-playing.
9. Contos dramatizados e creación de historias.
10. Adaptación das técnicas dramáticas as diferentes necesidades do alumnado.

Parte práctica

• Xogos de confianza e cohesión.
• Expresión corporal e comunicación non verbal.
• "O corpo fala": identificación e representación de emocións.
• Role-playing de situacións reais da aula.
• Dramatización de conflitos e procura de alternativas.
• Creación colectiva dunha historia.
• Teatro de imaxes.
• Elaboración dunha pequena proposta dramática inclusiva.

Produto final do día

Creación dun "kit de dramaterapia para a aula" con xogos, dinámicas e propostas para traballar emocións, comunicación, habilidades sociais, convivencia e resolución de conflitos.

Actividade final - Integración das tres artes

Como peche da formación, propoñerase unha actividade transversal na que os participantes, organizados en pequenos grupos, teñan que deseñar unha intervención inclusiva para unha situación real ou simulada de aula, integrando os tres enfoques:

• Musicoterapia → ritmo, son, canción, regulación.
• Arteterapia → creación, cor, imaxe, expresión.
• Dramaterapia → corpo, xogo, rol, historia.