O incumprimento do deber de conservación pódese detectar de oficio (a consecuencia de actuacións de diferentes servizos municipais, tales como policía local, servizo de bombeiros, inspectores de vía pública, , ....ou por mor da documentación presentada na tramitación do expediente de ITE), ou ben a instancia de parte.

No caso de que se inicie a instancia de parte, a persoa ou entidade relacionada co inmoble ou edificación debe presentar denuncia en calquera dos rexistros municipais ou administracións competentes.

A denuncia, que pode redactarse nos modelos de solicitude tipo do concello ou en calquera dos medios dispoñibles, debe acompañarse necesariamente dos seguintes datos e documentación:

• Identificación do denunciante, con datos suficientes para poder comunicarlle as actuacións dentro do expediente (dirección de correo postal, teléfono de contacto, ...) e a súa relación co inmoble.
• Identificación de inmoble causa da denuncia e, no seu caso, datos da propiedade ou representante legal.
• Localización das deficiencias denunciadas (portal, planta, vivenda, elemento construtivo, dependencia, ....).
• Indicación de se o inmoble atópase habitado ou deshabitado ou persoas ás que se ten que comunicar un posible acceso (inquilino, propietarios, ocupantes, ...).

É recomendable para os efectos de facilitar e axilizar a tramitación do expediente a presentación da seguinte documentación:

• Plano de situación no caso de inmobles de difícil localización.
• Fotografías recentes en cor dos danos denunciados.
• Informes ou documentos técnicos que describan ou detallen os danos ou situación denunciada.